Bir kafe, restoran, otel ya da herhangi bir işletme sahibiyseniz bu haber sizi yakından ilgilendiriyor. Müşterilerinize ücretsiz internet sunmak masum bir hizmet gibi görünebilir. Ancak internetiniz üzerinden birisi yasa dışı bir işe karışırsa kendinizi hiç beklemediğiniz bir soruşturmanın içinde bulabilirsiniz. Üstelik sizi koruyabilecek kayıtları tutmak kanunen zorunlu!
Bir Müşteri İnternetinize Bağlandı ve Suç İşledi… Sonra Ne Olacak?
Diyelim ki bir kafeniz var. Müşteriniz geldi, bir çay söyledi ve Wi-Fi şifrenizi istedi. Siz de her zamanki gibi şifreyi verdiniz.
Ancak o kişi, sizin internet bağlantınızı kullanarak yasa dışı bir işlem gerçekleştirdi. Bu bir dolandırıcılık, tehdit, yasa dışı paylaşım ya da çok daha ciddi bir suç olabilir.
Olayın ardından güvenlik birimleri araştırma başlattığında, internet bağlantısının IP adresinden yola çıkarak işlemin sizin iş yerinizdeki internet hattı üzerinden yapıldığını tespit edebilir.
İşte o anda kritik bir soruyla karşı karşıya kalabilirsiniz: Bu interneti kim kullandı?
Siz suçtan tamamen habersiz olabilirsiniz. Hatta o müşteriyi hayatınızda yalnızca bir kez görmüş olabilirsiniz.
Peki, olayın yaşandığı gün ve saatte internetinizi hangi cihazın kullandığını gösterebilecek kayıtlarınız var mı?
Log Kaydınız Varsa Eliniz Güçlü, Yoksa İşiniz Zor!
Aslında kanun tam da bu tür durumlar için işletmelere bir sorumluluk yüklüyor.
5651 sayılı Kanun kapsamında çıkarılan yönetmeliğe göre internet toplu kullanım sağlayıcılarının erişim kayıtlarını tutması ve iki yıl boyunca saklaması gerekiyor.
Peki, nedir bu log kaydı?
En basit anlatımıyla log kaydı, hangi cihazın hangi tarihte, hangi saatlerde internet ağına bağlandığını gösteren teknik bilgilerin kaydıdır.
Bir suç soruşturmasında bu kayıtlar, internet bağlantısının kim tarafından kullanıldığının araştırılmasına yardımcı olabilir.
Kayıtlarınızı düzgün tutmuşsanız yetkili makamların talep ettiği teknik bilgileri sunabilir, olayın aydınlatılmasını kolaylaştırabilirsiniz.
Peki, hiçbir kayıt tutmadıysanız?
İşte o zaman durum zorlaşabilir. Çünkü internet bağlantısı sizin adınıza kayıtlı olmasına rağmen o anda bağlantıyı kimin kullandığını gösteremeyebilirsiniz.
Burada önemli bir ayrıntı var: Log kaydının bulunmaması, suçu otomatik olarak sizin işlediğiniz anlamına gelmez. Hukuken bir kişinin suçlu sayılması için somut deliller gerekir. Ancak kayıtların bulunmaması, olayın gerçek failini belirlemeyi güçleştirebilir ve sizi uzun bir soruşturma süreciyle karşı karşıya bırakabilir.
15 Temmuz Sonrasındaki Soruşturmaları Hatırlayın!
Türkiye, dijital kayıtların adli soruşturmalarda ne kadar önemli hale gelebildiğini 15 Temmuz 2016 darbe girişiminin ardından yakından gördü.
Darbe girişimi sonrasında yürütülen operasyonlarda, ByLock adı verilen özel haberleşme uygulamasını kullandığı iddia edilen çok sayıda kişi hakkında soruşturmalar yürütüldü. Tuşlu telefon kullanmayı bilmediği iddia edilen kişiler bile siber suçtan yargılanarak ifade verdi.
Kimin hangi telefon hattından veya cihazdan bağlantı kurduğu, hangi IP adresinin kullanıldığı ve dijital verilerin gerçekten ilgili kişiye ait olup olmadığı önemli tartışma konularından biri oldu.
Hatta bazı yargılamalarda dijital delillerin değerlendirilme biçimi Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne kadar taşındı. Mahkeme, 2023 yılında verdiği bir kararda ByLock kullanımına dayalı mahkûmiyetle ilgili ciddi hak ihlalleri tespit etti.
Bu olaylar, dijital dünyada bir bağlantının kime ait olduğunun doğru belirlenmesinin ne kadar önemli olduğunu gösteriyor.
Bugün sizin iş yerinizin internetini kullanan bir kişinin yaptığı işlem de yarın bir soruşturmanın konusu olabilir.
İşletmeler Bu Zorunluluktan Ne Kadar Haberdar?
Bugün kafelerde, restoranlarda, otellerde, alışveriş merkezlerinde ve daha birçok işletmede müşterilere internet erişimi sunuluyor.
Çoğu yerde tek yapılması gereken Wi-Fi şifresini istemek.
Ancak asıl mesele internet şifresi vermek değil, bu hizmetin beraberinde getirdiği yasal sorumluluğu yerine getirmek.
Üstelik yalnızca internet kafeler değil, müşterilerine ücretsiz internet sunan ve toplu kullanım sağlayıcısı kapsamına giren işletmeler de bu yükümlülükle karşı karşıya.
Peki, kaç işletme sahibi iki yıllık kayıt tutma zorunluluğunun farkında? Kaçı gerekli sistemi kurdurmuş durumda? Kaçı bugün istendiğinde geçmişe dönük kayıtlarını sunabilir?
Sadece Modem Takmak Yetmiyor!
İşletmenizde modem bulunması, internet faturalarınızı düzenli ödemeniz veya Wi-Fi ağınızı şifreyle korumanız, yasal kayıt yükümlülüğünü yerine getirdiğiniz anlamına gelmiyor.
Gerekli kayıtların elektronik ortamda oluşturulması, güvenli şekilde saklanması ve gerektiğinde yetkili makamlara sunulabilecek durumda olması gerekiyor.
Ayrıca kamuya açık alanlarda internet erişimi sağlayan işletmelerin SMS veya benzeri yöntemlerle kullanıcıları tanımlamaya yönelik sistemler kurması da mevzuatta yer alıyor.
Bir Gün Kapınız Çalınmadan Önleminizi Alın!
İnternet üzerinden işlenen suçların araştırılmasında dijital izler büyük önem taşıyor.
İşletmelerin bugün kendilerine sorması gereken soru son derece basit:
“Benim internetim üzerinden bir suç işlenirse, o gün ve saatte bağlantıyı kimin kullandığını ortaya çıkarmaya yardımcı olacak kayıtlarım var mı?”
Cevabınız hayırsa, mevcut internet altyapınızı ve yasal yükümlülüklerinizi gözden geçirmenizde fayda var.
Çünkü bugün birkaç saniyede verdiğiniz Wi-Fi şifresi, yarın aylar öncesine ait kayıtların sizden istenmesine neden olabilir.
Unutmayın: İnternetinizi paylaşmak kolay. Önemli olan, o internet üzerinden yapılan işlemlerle ilgili gerektiğinde doğru kayıtları sunabilmek.
0 Yorum
Yorumlar yalnız telefon numarasıyla kayıt olmuş üyeler tarafından gönderilir ve yönetici onayından sonra yayınlanır.
Geçerli Türkiye mobil numarasıyla oluşturulmuş hesabınızla giriş yapın.